Πολυτονικό: πώς γράφεις αρχαία ελληνικά σε υπολογιστή και κινητό

Τι είναι το πολυτονικό και πότε το χρειάζεσαι

Μέχρι το 1982 τα ελληνικά γράφονταν με το πολυτονικό σύστημα. Είχε τρεις τόνους, την οξεία (ά), τη βαρεία (ὰ) και την περισπωμένη (ᾶ). Είχε δύο πνεύματα, την ψιλή (ἀ) και τη δασεία (ἁ). Και είχε την υπογεγραμμένη, το μικρό γιώτα κάτω από το γράμμα (ᾳ). Το 1982 καθιερώθηκε επίσημα το μονοτονικό, που κρατά έναν μόνο τόνο και κανένα πνεύμα. Γι' αυτό το πληκτρολόγιο του υπολογιστή και του κινητού έχει ως προεπιλογή μόνο το μονοτονικό.

Το πολυτονικό όμως δεν χάθηκε. Θα το χρειαστείς σε αρκετές περιπτώσεις:

• Στα αρχαία ελληνικά, στο σχολείο, στη σχολή ή όταν μαθαίνεις μόνος σου.
• Στην Καινή Διαθήκη, στα εκκλησιαστικά και στα βυζαντινά κείμενα.
• Σε φιλολογικές εργασίες, διατριβές και παρουσιάσεις με παραθέματα.
• Σε παλιά βιβλία και εφημερίδες που θέλεις να πληκτρολογήσεις ή να διορθώσεις.
• Αν απλώς σου αρέσει να γράφεις με το παραδοσιακό σύστημα.

Τεχνικά, οι χαρακτήρες του πολυτονικού ανήκουν στο Unicode, στην περιοχή που λέγεται «Greek Extended» (Επεκταμένα Ελληνικά). Αυτό σημαίνει ότι ό,τι γράψεις θα ανοίγει κανονικά σε οποιαδήποτε σύγχρονη εφαρμογή, αρκεί να υπάρχει γραμματοσειρά που τους υποστηρίζει. Δεν είναι ειδικό «φόντο» ούτε εικόνα. Είναι απλό κείμενο.

---

Windows: πώς προσθέτεις το πολυτονικό πληκτρολόγιο

Τα Windows 10 και 11 έχουν έτοιμο πολυτονικό πληκτρολόγιο. Δεν κατεβάζεις τίποτα. Απλώς το προσθέτεις στα πληκτρολόγια που ήδη έχεις και μετά περνάς από το ένα στο άλλο όποτε θέλεις. Το κανονικό ελληνικό σου πληκτρολόγιο μένει ακριβώς όπως ήταν.

1. Άνοιξε τις Ρυθμίσεις. Πάτα Win + I και πήγαινε στο «Ώρα και γλώσσα» και μετά στο «Γλώσσα και περιοχή».
2. Βρες τα Ελληνικά. Αν δεν τα έχεις ήδη, πάτα «Προσθήκη γλώσσας» και διάλεξέ τα. Αν τα έχεις, πάτα τις τρεις τελείες δίπλα τους και διάλεξε «Επιλογές γλώσσας».
3. Πρόσθεσε το πληκτρολόγιο. Στην ενότητα «Πληκτρολόγια» πάτα «Προσθήκη πληκτρολογίου» και διάλεξε Greek Polytonic από τη λίστα.
4. Άλλαξε πληκτρολόγιο. Πάτα Win + Space (ή Alt + Shift) για να περάσεις στο πολυτονικό. Το ίδιο κάνεις και με κλικ στο ΕΛΛ ή ENG, κάτω δεξιά στη γραμμή εργασιών.

←  Ρυθμίσεις–☐✕

Σύστημα

Bluetooth και συσκευές

Δίκτυο και Internet

Εξατομίκευση

Εφαρμογές

Ώρα και γλώσσα

Παιχνίδια

Προσβασιμότητα

Windows Update

Γλώσσα και περιοχή › Επιλογές γλώσσας

Πληκτρολόγια
Εγκατεστημένα πληκτρολόγια για τα Ελληνικά

Προσθήκη πληκτρολογίου

Greek

Greek (220)

Greek (319)

Greek Latin

Greek Polytonic

⌨ Ελληνικά Εγκατεστημένο

⌨ Greek Polytonic Νέο

Αν χρησιμοποιείς Windows 10, τα βήματα είναι σχεδόν ίδια: Ρυθμίσεις, «Ώρα και γλώσσα», «Γλώσσα», και από εκεί «Ελληνικά» και «Επιλογές». Το όνομα του πληκτρολογίου μπορεί να εμφανίζεται μεταφρασμένο στη δική σου έκδοση, αλλά θα το αναγνωρίσεις από τη λέξη «πολυτονικό» ή «Polytonic».

Πάτα Win + Space για αλλαγή πληκτρολογίου

ΕΛΛΕλληνικά
Greek Polytonic

ΕΛΛΕλληνικά
Greek

ENGΑγγλικά (ΗΠΑ)
US

Προτιμήσεις γλώσσας

  ΕΛΛ📶 🔊10:42
9/10/2026

---

Ο χάρτης των πλήκτρων: πώς γράφεις τόνους και πνεύματα

Αφού ενεργοποιήσεις το πολυτονικό πληκτρολόγιο, τα γράμματα γράφονται στις ίδιες θέσεις με το κανονικό ελληνικό. Η διαφορά βρίσκεται σε μερικά πλήκτρα που λειτουργούν ως «νεκρά πλήκτρα» (dead keys). Όταν τα πατήσεις, δεν εμφανίζεται τίποτα. Το σημάδι περιμένει το επόμενο γράμμα και κολλάει πάνω του.

Η σειρά είναι πάντα η ίδια: πρώτα το σημάδι και μετά το φωνήεν. Για παράδειγμα, πατάς το πλήκτρο της ψιλής και μετά το A, και βγαίνει το ἀ.

`

1

2

3

4

5

6

7

8

9

0

-

=ἆἇ

Qά

Wς

Eε

Rρ

Tτ

Yυ

Uθ

Iι

Oο

Pπ

[ᾶᾳ

]ὰ

\ἂἃ

Aα

Sσ

Dδ

Fφ

Gγ

Hη

Jξ

Kκ

Lλ

;ά

'ἀἁ

Zζ

Xχ

Cψ

Vω

Bβ

Nν

Mμ

,

.

/ἄἅ

Πλήκτρο σημαδιού: το πατάς πρώτο και μετά το γράμμα Πάνω δεξιά: τι δίνει με το Shift

Τα σύμβολα που βλέπεις στον πίνακα παρακάτω αναφέρονται στις θέσεις ενός αμερικανικού πληκτρολογίου. Στα ελληνικά πληκτρολόγια τα πλήκτρα βρίσκονται στα ίδια σημεία, απλώς είναι τυπωμένα αλλιώς. Στο παράδειγμα χρησιμοποιώ το α, αλλά ο ίδιος κανόνας ισχύει για κάθε φωνήεν που δέχεται το σημάδι.

Δύο παραδείγματα, πλήκτρο προς πλήκτρο

Για να δεις πώς δουλεύει στην πράξη, δοκίμασε δύο μικρές φράσεις. Στις γραμμές παρακάτω βλέπεις τα πλήκτρα με τη σειρά που τα πατάς. Το G είναι το πλήκτρο που γράφει γ, το V αυτό που γράφει ω, και ούτω καθεξής.

---

Mac και Linux σε δύο λόγια

Αν δεν δουλεύεις με Windows, η ιδέα είναι η ίδια: προσθέτεις ένα πολυτονικό πληκτρολόγιο στο σύστημα και περνάς σε αυτό όταν το χρειάζεσαι. Οι ρυθμίσεις βρίσκονται σε άλλο σημείο.

---

Χωρίς νέο πληκτρολόγιο: Word και εργαλεία στο διαδίκτυο

Αν χρειάζεσαι πολυτονικό μία φορά, μόνο για δυο λέξεις, ίσως δεν αξίζει να αλλάξεις ρυθμίσεις. Υπάρχουν δύο γρήγοροι δρόμοι.

Το παράθυρο «Σύμβολο» του Word

Στο Microsoft Word πήγαινε στην καρτέλα «Εισαγωγή», πάτα «Σύμβολο» και μετά «Περισσότερα σύμβολα». Στο παράθυρο που ανοίγει διάλεξε στο «Υποσύνολο» το Greek Extended (Επεκταμένα Ελληνικά). Θα δεις όλα τα γράμματα με τους τόνους και τα πνεύματα. Διπλό κλικ σε ένα γράμμα και μπαίνει στο κείμενό σου.

Σύμβολο✕

ΣύμβολαΕιδικοί χαρακτήρες

Γραμματοσειρά:(κανονικό κείμενο) ⌄Υποσύνολο:Greek Extended ⌄

ἀἁἂἃἄἅἆἇ ἈἉἊἋἌἍἎἏ ἐἑἒἓἔἕἘἙ ἠἡἢἣἤἥἦἧ ἰἱἲἳἴἵἶἷ ὀὁὂὃὄὅὈὉ ὐὑὒὓὔὕὖὗ ὠὡὢὣὤὥὦὧ

GREEK SMALL LETTER ALPHA WITH PSILI  ·  Κωδικός: 1F00

ΕισαγωγήΚλείσιμο

Google Docs και άλλες εφαρμογές

Στα Έγγραφα Google πήγαινε στο «Εισαγωγή» και μετά στους «Ειδικούς χαρακτήρες». Μπορείς να γράψεις στο πεδίο αναζήτησης το όνομα του χαρακτήρα στα αγγλικά, π.χ. «greek small letter alpha with psili», και να διαλέξεις αυτόν που θέλεις.

Εικονικά πληκτρολόγια στο διαδίκτυο

Υπάρχουν δωρεάν ιστοσελίδες με εικονικό πολυτονικό πληκτρολόγιο, όπως το Lexilogos. Πατάς τα γράμματα με το ποντίκι, φτιάχνεις τη λέξη σου και την αντιγράφεις στο έγγραφό σου. Είναι μια καλή λύση όταν δουλεύεις σε ξένο υπολογιστή, όπου δεν μπορείς να αλλάξεις τις ρυθμίσεις.

---

Κινητό και tablet: Android και iPhone

Εδώ τα πράγματα είναι λιγότερο άνετα. Τα πληκτρολόγια οθόνης που έρχονται έτοιμα με το κινητό δίνουν μόνο το μονοτονικό: τόνο και διαλυτικά, χωρίς ψιλή, δασεία ή περισπωμένη. Για πολυτονικό χρειάζεσαι ένα επιπλέον πληκτρολόγιο. Η κατάσταση αλλάζει με τα χρόνια, γι' αυτό δες τι προσφέρει το κατάστημα εφαρμογών της συσκευής σου πριν αποφασίσεις.

Πώς εγκαθιστάς πολυτονικό με το Keyman

1. Κατέβασε το Keyman από το Google Play ή το App Store και άνοιξέ το.
2. Πρόσθεσε πληκτρολόγιο. Διάλεξε «Add a keyboard for your language» και μετά «Install from keyman.com».
3. Βρες ένα πολυτονικό ελληνικό. Γράψε στην αναζήτηση «Greek Tonizo» (ή «polytonic») και διάλεξε το πληκτρολόγιο που σου αρέσει. Πάτα «Install Keyboard».
4. Ενεργοποίησέ το παντού. Στις ρυθμίσεις του Keyman άνοιξε την επιλογή που το κάνει πληκτρολόγιο όλου του συστήματος, ώστε να το βρίσκεις σε κάθε εφαρμογή, όπως στις Σημειώσεις ή στο email.

10:425G ▮▮▮

Αρχαία ελληνικά

γνῶθι σεαυτόν

ἡ ἀρετή

ἀἀρετήἀρχή

τόνοι και πνεύματα

΄

`

῀

᾿

῾

¨

ͺ

ε

ρ

τ

υ

θ

ι

ο

π

α

σ

δ

φ

γ

η

ξ

κ

λ

ζ

χ

ψ

ω

β

ν

μ

διάστημα

Η λογική στα περισσότερα πληκτρολόγια κινητού είναι παρόμοια: διαλέγεις το σημάδι και μετά το φωνήεν, ή το αντίστροφο. Κάθε εφαρμογή το κάνει λίγο διαφορετικά. Αν σου φανεί αργό στην αρχή, είναι φυσιολογικό. Στο κινητό το πολυτονικό θέλει περισσότερα πατήματα από ό,τι στον υπολογιστή.

---

Γραμματοσειρές και συνηθισμένα προβλήματα

Το πιο συχνό πρόβλημα δεν έχει σχέση με το πληκτρολόγιο. Έχει σχέση με τη γραμματοσειρά.

Βλέπω τετραγωνάκια ή περίεργα σύμβολα

Η γραμματοσειρά που χρησιμοποιείς δεν έχει τους χαρακτήρες του πολυτονικού. Άλλαξέ την σε μία που τους υποστηρίζει. Στα Windows δουλεύουν οι Times New Roman, Palatino Linotype και Cambria. Αν θέλεις κάτι ειδικά φτιαγμένο για αρχαία ελληνικά, δοκίμασε τη δωρεάν Gentium Plus. Οι οικογένειες Noto της Google καλύπτουν επίσης τα πολυτονικά.

Γράφω, αλλά βγαίνουν λατινικά γράμματα

Δεν έχεις ενεργό το πολυτονικό πληκτρολόγιο. Δες στη γραμμή εργασιών τι γράφει δίπλα στο ρολόι. Αν γράφει ENG, πάτα Win + Space και διάλεξε το Greek Polytonic.

Πατάω το σημάδι και δεν βλέπω τίποτα

Είναι ο φυσιολογικός τρόπος λειτουργίας. Το σημάδι περιμένει το επόμενο γράμμα. Πάτα ένα φωνήεν και θα εμφανιστεί και τα δύο μαζί. Αν πατήσεις σημάδι πάνω από γράμμα που δεν το δέχεται, π.χ. ψιλή πάνω από σύμφωνο, θα δεις το σημάδι μόνο του ή τίποτα.

Οι δύο «ίδιοι» τόνοι

Στο πολυτονικό πληκτρολόγιο των Windows ο τόνος ά βγαίνει με δύο τρόπους: με το ; και με το Q. Στην οθόνη φαίνονται ίδιοι, αλλά είναι δύο διαφορετικοί χαρακτήρες Unicode. Οι περισσότερες εφαρμογές τους θεωρούν ισοδύναμους. Αν παρ' όλα αυτά η αναζήτηση σε ένα έγγραφο δεν βρίσκει μια λέξη που ξέρεις ότι υπάρχει, δοκίμασε να τη γράψεις με τον άλλο τρόπο.

---

Η εμπειρία μου

Δοκίμασα το πολυτονικό σε ένα laptop με Windows 11 και σε ένα κινητό Android. Στον υπολογιστή η ρύθμιση ήθελε λιγότερο από ένα λεπτό: πρόσθεσα το Greek Polytonic από τις Ρυθμίσεις και άρχισα να γράφω με το Win + Space.

Το δύσκολο ήταν οι πρώτες δέκα λέξεις. Έπαιρνα συνέχεια το λάθος πλήκτρο για τη δασεία, γιατί ξεχνούσα το Shift, και σε ένα σημείο έγραφα ώρα ολόκληρη λατινικά γιατί είχα μείνει στο ENG. Μετά από περίπου μισή ώρα εξάσκησης, τα πλήκτρα μπήκαν στα δάχτυλα και έγραφα φράσεις χωρίς να κοιτάζω το πληκτρολόγιο οθόνης.

Στο κινητό το Keyman δούλεψε σωστά αφού το ενεργοποίησα ως πληκτρολόγιο του συστήματος, αλλά η γραφή ήταν πιο αργή. Κάθε φωνήεν με πνεύμα και τόνο έθετε περισσότερα πατήματα. Για μια μικρή λέξη ή μια σημείωση ήταν μια χαρά. Για μακριά κείμενα προτίμησα να γυρίσω στον υπολογιστή.

---

Συχνές ερωτήσεις

Ποια είναι η διαφορά ανάμεσα στο μονοτονικό και στο πολυτονικό;

Το μονοτονικό έχει έναν μόνο τόνο και χωρίς πνεύματα. Το πολυτονικό έχει τρεις τόνους (οξεία, βαρεία, περισπωμένη), δύο πνεύματα (ψιλή, δασεία) και την υπογεγραμμένη. Το μονοτονικό καθιερώθηκε επίσημα το 1982.

Χρειάζομαι ειδικό πληκτρολόγιο για να γράψω πολυτονικό;

Όχι. Αρκεί το κανονικό πληκτρολόγιό σου. Στα Windows προσθέτεις το πληκτρολόγιο Greek Polytonic από τις Ρυθμίσεις και στο Mac το αντίστοιχο πολυτονικό πληκτρολόγιο από τις Πηγές εισαγωγής.

Μπορώ να γράψω πολυτονικό στο κινητό χωρίς να εγκαταστήσω κάτι;

Συνήθως όχι. Τα βασικά πληκτρολόγια οθόνης προσφέρουν περιορισμένες δυνατότητες πολυτονικού τονισμού. Για να γράψεις αρχαία ελληνικά με πνεύματα και άλλους διακριτικούς χαρακτήρες, μπορείς να χρησιμοποιήσεις ένα πρόσθετο πληκτρολόγιο, όπως το Keyman ή το Hoplite για Android. Για iPhone και iPad, μπορείς να βρεις το Hoplite στο App Store.

Γιατί βλέπω τετραγωνάκια στη θέση των πολυτονικών χαρακτήρων;

Η γραμματοσειρά που χρησιμοποιείς δεν έχει τους χαρακτήρες του πολυτονικού. Άλλαξέ την σε μία που τους υποστηρίζει, όπως οι Times New Roman, Palatino Linotype, Cambria ή η δωρεάν Gentium Plus.

Πώς αλλάζω γρήγορα μεταξύ ελληνικού, πολυτονικού και αγγλικού πληκτρολογίου;

Στα Windows πατάς Win + Space ή Alt + Shift. Κάθε πληκτρολόγιο που έχεις προσθέσει εμφανίζεται στη λίστα και περνάς από το ένα στο άλλο με το ίδιο συνδυασμό.

Θα φαίνονται σωστά τα πολυτονικά σε Word, Google Docs και σε μηνύματα;

Στο Word και στο Google Docs φαίνονται σωστά αν η γραμματοσειρά τα υποστηρίζει. Στα μηνύματα και στα κοινωνικά δίκτυα εξαρτάται από τη γραμματοσειρά της συσκευής του παραλήπτη, αλλά οι σύγχρονες συσκευές συνήθως τα δείχνουν χωρίς πρόβλημα.